Posts

Showing posts with the label Hlasam

Favânga Vâng El Naw Lâ

Image
Tv. Abel (Ab Samsui) Fûr khawthieng kara a ni zûng mâwi em em ang hi i ni a. Chu ni zung mâwi chun khawvêl hi a la nuor hlen naw ti a min hriettir a, beiseina thar a mi pek hlak. Lovai in lawihmun lawmpuia ruopui hung sûrin, lampuia dawlhna le mâwthnâ chu khumin, taksa an khum hnenaw ti hrietna dingin taksa chu a la ṭawp rawp a. Hrailêng rûn nghâk hai ei kâr a mi ngei an ni tî hrietna dingin inhmâa ei pahni chaua inchel hlak kha, ei kut khing ve ve chu chel ta’ng an tih. Fûr in herliem a ta, favâng inhersuok nâwk a ti “Dî,” Ziektu chanchin Tv. Abel (Ab Samsui) hi thu le hlaa inhnik mi samhlâ hai khawm tam tak lo ziek ta hlak a ni a, Ama hi Manipur Unviersity-a inthawk B.A le M.A pass, Competitive exam dang dang inbuotsai mêk a nih. Tu hin an sûngkuoin Pherzawl Dist, Manipur ah an khawsa mêk Editor Ṭobul, Volume III – Issue No. 02, Thlado – Changer 2026. An e-Journal of Hmar Literature Society Delhi.

Hanabi (Thai Kona Hla)

Image
Tv. Hosea Khawbung Vânler boruok inhawng dei duoia raw tlêp ter tuor hlak, Japanese ṭawngin hanabi an ti, ko dân tuolṭo kamsuok ei nei ve naw leh hin inzawmna pakhat in nei ta: Fûmipui kumkhat lam hraw, a hmadawm suoa a hang inher liem ding hin, ka ngai zuol nawk hlak che, ruok huoiin. Favâng hung ning a ta, khaw inthim ṭhat hmân thla thar tûksuok khawm, thar hlawkin, naute innui thei hlim angin hung innui nawk a ta, zântieng boruok thawveng leh, khawvel hi makhat chun kan thawl zuol awm. Ngai raw, Ṭhamâmpui, indi ar ruol angin khum pindan khat sunga inrem rawngin khawvel hih mi hluo bit pui ni el ta la chuh- Dâr insik riela inṭhugin, ei zântieng favâng vânzawla khawm hanabi de chei chuoiin raw puok a ni ve ngei awm si a. Ziektu chanchin Tv. Hosea Khawbung hi Parbung mî a ni a. Tu hin English Department, Manipur University-ah Ph.D a’n chûk mêk a nih. Ṭobul, Volume III – Issue No. 01, Thlaphal 2025 – Thlaphur 2026. An e-Journal of Hmar Literature Society Delhi.

Hmangaitu Che Ka Nih

Image
I ditthlangna kan za a I duthusam chu ka dit pui che I theina ka thlir hlak a I ta dingin hla ngai naw ning. I kuta keiin ka chel zing naw che a I ke pen tinah kan rawl ngai nawh I remruotna dalin lampui ka dang nawh I ta dingin hla ngai naw ning. I natna tuom damin I phurrik hai phur pui thei lo che in I buoina chingfel thei naw lang khawm I ta dingin hla ngai naw ning. Hlimna hmunah thuoi che in Hadamna ka pek thei naw che a Hmu zing che a ka en naw lai che khawmin Hmun hla ah fe san ngai nawng ka che. Beisei ding um ta lo le Beidawng ni i nei changa Bel ding le panin i hriet naw pha Bei fan fanin infuitu che ning ka tih. I lungril thawpikna I thu pai bun ruokna ding I hril nuom tamtak hai hrilna din I ta dingin hla ngai nawng ka tih. Kei chu nang hmangaitu che I ta dinga indin I nun enkai dinga khuo ruot Hmangaitu che ka ni si a! Ṭobul, Volume II – Issue No. 03, Thlahmur – Mimtukthla 2024. An e-Journal of Hmar Literature Society Delhi.

Hringnun

Image
Thi dingin ei piengsuok a, hring zing ta dinga ei thi a țulna Khawvȇla hin, Nitin nunhlui inchang dingin ni le dârkâr ei inthla liem a; Nun le hun a danga, sungkuo hlim deua ei umkhawm lai hai khawm, Hunin hun dangah a mi sie a, unau ei in țhe dar rawp hlak, tienlai an chang phei hlak si. Sun le zan ei hmang insawkna khawvȇl a hin, lungngaiin ei țap a, Hlimna sawt lem ei chang theina dingin. Sin ei thaw a, ei inhawmthaw rak rak a, Ei fâk le ei dawn hai ei zal pui nawk ringawt hin iem a hlutna le? Thuom le pâr, in ropui le inhawi ei thlâkhla a, Ei nei ve ngei theina dingin inrim le rinum ngaituo lovin sin ei thaw a; Țhenkhat lem chun a mawi le mawinaw ngaituo lovin, Mi chan ding khawm inchu rin lo hiel khawpin mani ei insuklien a, A tawpa ei fesan ding tho. "Iengkim in ta" ti ani laiin, iengkim ei tuok thei kha, Iengkhawm ei ta tak tak a lo um si nawh; Ei ta nia ei ngai, ei nei po po le ei hringna chenin zankhata ral le inhmang thei a lo ni si. Hlimna le lungaw...

Kan Suong Cheu Kan Sûtpuihai

Image
(Hnam Pasalṭhahai Sunna Hlasam) Lêmang dera, zâihlêma umin, thâwklekhatin, salṭhahai tâwnah, Hmar thlipui ieng hrângin e; Ṭhâwngaleivir ang elin, in hringna hlu tak ram le hnam ta dingin in lo inhlân ta maw! Thlafam inchang ni khan Hmar vangkhuo a nguoi ruoi ie; Hrilahaiin kan ṭap inrum, dawn zai reng inrȇl ta si nawh. Piellei thuoriet hnuoia insakruong zâl ding chun kan la phal lul naw cheu; Sienkhawm, nu-le-nau ṭap rawl chuh zingkhawvar nȇkin in dawnsak lem ta sia. Khaw lum, khaw dei, a sûr a sa, phingṭam dangchar tuorin maw! A va na ngei de aw! Hnam ta dingin vânpui a chim; Ei dam tlângna dinga fam in chang dân mawl el hi ana kan ti naw thei nawh. In sakhming ruok chu ṭhang la hung thar pei ding lai famdairiel chang lul naw raw seh. Ei salṭha suongum le inzâumhai thina hin, Zaman Hmâwngthing angin, nang le kei mi zem khâwm sien; A thlawnin an thisen hlu tak hi in luongral tir nawm ei niu. Kan thawthei tawk in chun-le-zuo, u-le-nauhai kan sûnpuiin kan tuorpui tak zet ie! Chu...

Sikpui Hla

Image
Tv. Elshadai Sanate Hmar nau zaleng salung lâwmna, Sikpui inthang kan nuom kan tuolchaina ah; Pipu lamtlak sîrin a vâl nghaknuhai, Insuikhâwmin pheikhai kan ruol sieu sieu. Ruolhlui rau biek hniengzu nun nuomna an tih, Keini ruolthar thu le hla lairam ang thona lo nih; Hraileng kan mâwi tûrni êng rieu hnuoi ah. A ṭhieng ṭhiengin chawnbân vawrin, Vânzâi kan rem chungvân hnuoiah. Aw Pathien i malsâwmna hlu leh, Hring chem ang min dam la; Tlu a ruolin pheikhai min ruol ve rawh. Sakhming Hmarhai hung tho un la, Ei hnam rothilhai chawisangin hlun ei tiu. Hmarâm, ngoteker, thangsuopuon, tawmlairang; Ṭhiengten lanu vâlhai kan lam sieu sieu. Vângkhuo rûnlumtu hringtin kan mâwi sieu sieu, Anchawng angurhraichawi fahra thlirbik umlo tein; Li ang damin nunkhat kan leng diel diel. Pipu hasawl dawi ang dam tu, Nau ang kan lâwmna sikpui bungbu zing rawh. Tlangkhuo a mâwi lunglâi i hluo aw sikpui! Thlatu hnîekhnung ṭha mi hnutse pêk la, Zing kawlni suok anga nundân mâwi kan insuo ve na'n, Ka...

Ral el Sien

Image
Pu Josef V Tuolor, Muolhoi, Haflong Châwitu Chûn le Zuo lungmâwlin, An bêl khur thim, Rûl tûr ieng; Hrailêng an vâi Riekmâw ieng, Sûnni zânkhuo intâwi luoithli’n. An lêng hrai changlo ngûr nun, Khuo’n rêllo rienga nuizâ; Dâwn an ti’m lenruol za’n, A'n rienghai lungkham nun. Aw nunrâwng! aw râl lien! Tiem in sêngnaw’n rûn an vâi; Tâwpintâi rêl la tûr ang vâi, Raira chanhai ral el sien. Ṭobul, Volume II – Issue No. 02, Thlatun – Thlado 2024. An e-Journal of Hmar Literature Society Delhi.

I Mi Pawm Zing Di'm?

Image
Hnuoi hi to inchuin Rî insuo naw sien, Rimawi châwlin Pârhai khawm vul naw sien, Ka tieng bân la phar tho i ti? I duthusâm tlung lovin, Ka tum suk hlawtling thei naw lang, Ka hrâtna bo sien, Châu le lungzingin um lang, Mi la pawm tho i ti? Innui ni lungngai ni a inchangin, Ei hlimna hai hin mi sukhliemin Ka dûthusâm hin mi beidawng pui sien, Ka ta di'n nang hi nang i ni pei thei ding? IF ~ Piani Hmar If the world is quiet and give no sound Music ceases and is no more music, If flowers no more bloom Will you still raise your arms to hold me?. If your desire vanishes And I fail to fulfil my dreams If my strength failed me, And heart-wrenched out of weakness Will you still put me in your bosom? If joyous times turned to grief If wounded by our merriment, And my desires make me despair Will you still be 'you' for me? Ziektu chanchin Hi hlasam (poem) hi Nk Lalpianmawii @Piani Hmar in a ziek, March 12, 2024 a Literature inkhawmpui lien Rabindra Bhavan, New Delhi hmunah...

Umkhuo a Sâwt Ngêi

Image
1. Umkhuo a sâwt ngȇi, Ka dâwn châng ni hin aw; Lung di le thutin hril lai, Ngâi in ka dawn vawng vawng hlak. Iengtikam tawn ni, Hung inher suok a ta? Sakhmȇl darang in tawng hun ding, Lung leng biethu hril ka nuom ngȇi. 2. Leng danghai chun aw, Hlimten biethu an sai; Kei ka di sakhmȇl tawng din, Muolzapui mi lo dan. 3. Aw thei chang ve sien, An hril sawrthlapui khi. Sakhmȇl in tawngna nisien; Biethu sukthar nawk ei ti 4. Tlangtin le muol han, Karah mi dan sienkhawm; Ei tiemna vawng tlat in, Chel zing ei ti aw hmangaina. Ziektu chanchin Hi hla phuoktu Pu Lalringsan Tusing, Rengkai, hi 1990s laia hlaphuok thiem inlâr a nia, hla 10 vȇl a phuok a nih. A hlahphuokai hi 1990s lai band inlâr Chongmoy Band haiin an sak deu tak. Ṭobul, Volume II – Issue No. 01, Tuolbuol – Thlaṭau 2024. An e-Journal of Hmar Literature Society Delhi.

Sikpui Thusam

Khuongpu Sikpui inthang kan ur lai; Changtuipui aw sen mahril li kang intan. Mipui Ke ralawna ka leido aw; Sunah sum ang zanah mei lawn invak e. Khuongpu KP – Antur asa thlua ruol aw; In phawsiel le in ralfeite suong thaw ro. Mipui Sun-razala ka leido aw; Ke ralawna, mei,sum ang lawn invak e. Khuongpu Sun-razalu ka leido aw, Laimi sa ang Changtuipui in lem zova. Mipui A varuol aw la ta che, Suonglung chunga tui zuongput khah la ta che. Ṭobul, Volume I – Issue No. 02, Changer – Mimtukthla 2023. An e-Journal of Hmar Literature Society Delhi.

Bilêtna, Beidawngna le Beiseina (I, II, III)

Image
Khawmawi, Tuiṭhaphai, 15 Dec, 2023 (I) Ei tlângram cham dur, A angsung inhawi, Muonga kal chawina; A malsawm thlânin, Hringnun lam ei hraw. Salung awi hliein, Muongten Biekbûkah, Chung Pathien ei chawi. Hmasawn hlawtlingna, Zalênin ei zawng. Tlâng boruok thieng nêm, Thlifîmin mi thawi, Nunsawl ha a dam; Bawmtu lêntu mawi, Zaipu lunglêngna. Thiem inzir dawntuoi, Chûn le zuo beisei, Varna ram zuonin, Thiemna rûn sangah, Engthawlin an kai. Rûnsung, sumtuolah, Rimawi, "Tle-tlai" leh, Zalêng nun an nuom, Vânglainun an phâm, Zotlâng thengthawah. Râlpui a hung lien, Hlimlai muol a liem, Kumhlun thil um lo, Leihnuoi dân hrimin, Koin a châm nawh. (II) Biekbûk sukchimin, Ei rothil an raw. Sa ang mi pêlin, Rûn lak tum ei ram, Thlaphâng ei râltlân. Lunglam an vâi a, Nun hmang an dên nawh. Ṭûonsin rêl loin, Râldo insingsa, Retheina a zuol. Nunrawngna a hluor, Thisen insuoin, Hringna ei insuot. Fam dâr ri râpum, Chengrâng hrat an lêng. Hmei awm nêm chungah, Râwp kutthap an nûl. N...

Chibai Mangṭha

Image
HA Lalrohlu, Tuiṭhaphai, 1988 1. Kumsul inher kawlni suokin, Lenruol ngai hai parmawi min hlan; Hlimzai vawrin thutin kan sir, Zalenna ni kawl-eng thlirin. Sam ang thena chawnban vuonin, Dar anga intawng nawk di'n aw! Tiin kan hlan lenruol ngaihai, Dam takin le chibai mangțha ! 2. Aw lenruol hai dawnkir ei tiu, Muolzatam kar tluonglam hrawin; Singkhuol changna lo hla sien khawm, Hartharna ni kawl eng ding hi. 3. Khuonu'n mi huolhim tawn sien la, Lenruol ngailai țhe hnung hai khawm; Hun le ni hai inherliemin, Insuikhawm zai rel nawk ei tiu. 4. Kokir thei sien ka nuom ngei aw ! Thehnung singkhuol lenruol hai chu; A mawi si nawh kokir rel chu, Mangțha el leh, dam takin aw ! Hi hla hi famta Pu Hmar Amo Lalrohlu in tarik ni 1 Tuolbuol, 1988 a Tuiṭhaphaiaa phuok a nih. Ama, Pu HA Lalrohlu hi ram le hnam ta dinga miṭhahnemngaitak el a nih. Hnam ta dinga theitawp suoa kal a pên mêk lai kum 1999 khan hun lo takin thina nunrawngin a herthlieka, ram le hnam ta dinga chânna ropuitak ...

Thingkung Hmui

Khangbor, 9.2.1981 Zaiin chawi ka tih I sak hming Thingkunghmui, Tuk ram re ah suilung inruola, Ram țuontu beisei le inghatna I nih, Aw! I pawimawh ie tuk ram re ah. Ringumna thutiema ngirin, Thutak ban le inghatna ni la, I sakhmel mawi a ta, A hun taka chawimawi ning I tih. I sakhmel hi Ţing angin lo dum sienkhawm, Kei chun ‘hangnal’ hung ting ting ka ti che, Ringumna thutiema I ngir zing leiin, I ropuiin entawn tlak I nih. Hringmihaiin sakhmel ah hnawl sien che khawm, An hringna vawitam I sanhim a, Khambak sir ah ringum taka lo umin, Hringna hlutak I lo sanhim hlak. Suilung lawma Chep Chephai zai vawrna chu, Nang ngei hi I lo nih Thingkunghmui, Nangma zar ah lungphang lo ten țuon kan rel, Hringmi hraichawi zaleng ruolhai hin. Nang khawm sakhmel ah suong ding nei naw la khawm, Ringumna thutiem ah I ngir chun, Sin ropui le insang chu phur thei I ta, Malsawmna hlutak chang ngei I tih. Ṭobul, Volume I – Issue No. 01, Changer (October) 2023. An e-Journal of Hmar Literature Society ...

Hmar Tlâng Dingdi

February 1982 Par mawi an hril chu Hmar tlâng Dingdi, Si-ar hming an hril Hmar-ar’si mawi, Kan hming a mawi kan in thang khawvelah, Hmar hraileng kan nih kan lawm ie. Hmar I ni leiin tlawmngai la, Hmar I ni leiin indik la, Hmar I ni leiin hmangai la, Hmar I ni suolna bansan rawh. Kan var, kan thiem, beisei an sang si, Sappui, kawrvai thluok kan ngai bik nawh, Kan lungril fiertui ang an thieng bawk si, Hmar hrai kan nih kan vangnei ngei. Hun-awl hmangthiema hnam rawngbawlin, Hnam danghai ruolțhaa siem peiin, Pi-pu nun țha le mawi kan chawisang, Hmar hrai leng kan nih kan hlim ngei. Siemtu mi pek ei țawng a mawi si, Ama inpakna’n zai rem ei ta, Krista lungril ang puta, țhangruolin, Ei ram par ang vul pei a tih. Hnam chauna le țhatnawna ngawt ei hril chun ei insukzuoia, mani hnam insitna le mi hnam ngaisang bik tlatna a um hlak. Pathien mi ruot le indin, ei hnam hi hmusit a um nawh a, insit ngai bawk naw mei niu. Ţhang la hung thar pei dinghai lai hin ei hnam insit a um naw zie hril...